Το φάντασμα του Μπιν Λάντεν

Εκτεθειμένες οι ΗΠΑ και ιδιαίτερα ο πρόεδρός τους, Μπαράκ Ομπάμα, μετά τη μαφιόζικη εξω-δικαστική εκτέλεση του Οσάμα Μπιν Λάντεν, ο οποίος όπως όλα μαρτυρούν δεν πρόβαλε καμία αντίσταση. Εντείνεται η κριτική προς το Λευκό Οίκο ακόμα και από συντηρητικούς κύκλους.

Αν η εκτέλεση του Οσάμα Μπιν Λάντεν από τις ειδικές δυνάμεις των ΗΠΑ μέσα στο έδαφος του Πακιστάν είχε σαν υποθετικό στόχο να φέρει με ένα χτύπημα την απονομή δικαιοσύνης αλλά και το τέλος της δράσης των Ταλιμπάν στην περιοχή, τότε ο πρόεδρος Ομπάμα θα έπρεπε αντί να πανηγυρίζει μία μεγαλειώδη νίκη να δει την πραγματικότητα. Και αυτή η πραγματικότητα είχε ως είδηση την Παρασκευή μία διπλή βομβιστική επίθεση αυτοκτονίας, λουτρό αίματος με τουλάχιστον 80 νεκρούς δόκιμους σε στρατιωτική ακαδημία στο βορειοδυτικό Πακιστάν και περισσότερους από 100 τραυματίες. Η επίθεση έγινε την ώρα που οι δόκιμοι, μετά από εννέα μήνες εκπαίδευσης , επιβιβαζόταν σε λεωφορεία για να επιστρέψουν  στα σπίτια τους. Οι Ταλιμπάν ανέλαβαν αμέσως την ευθύνη για την βομβιστική επίθεση και εκπρόσωπός τους δήλωσε στο  CNN ότι πρόκειται για απάντηση στον θάνατο του Οσάμα Μπιν Λάντεν, ενώ προειδοποίησε τα αμερικανικά στρατεύματα αλλά και τον στρατό του Πακιστάν για νέες επιθέσεις.

Η ευφορία που ακολούθησε στο εσωτερικό των ΗΠΑ μετά την θριαμβευτική ανακοίνωση του θανάτου του Μπιν Λάντεν από τον Μπαράκ Ομπάμα με τις λέξεις «αποδόθηκε δικαιοσύνη» φαίνεται σιγά σιγά να αγγίζει τα όριά της. Ήδη από τις πρώτες μέρες άρχισαν να εμφανίζονται φωνές που αναρωτιόνταν για τον τρόπο που  οι ειδικές δυνάμεις έφεραν σε πέρας την επιχείρηση «Τζερόνιμο», όπως πολύ άστοχα αυτή ονομάστηκε, δημιουργώντας περίεργους συνειρμούς με την τύχη των ιθαγενών ινδιάνων στα χέρια των πρώτων αποίκων. Τα ερωτήματα για την ίδια την επιχείρηση παραμένουν και πολλαπλασιάζονται, μιας και μέχρι τώρα δεν αποδεικνύεται ούτε ότι ο Μπιν Λάντεν προέβαλε οποιαδήποτε αντίσταση ώστε να χρειαστεί να εκτελεστεί, δεν έμενε σε βίλα εκατομμυρίων όπως έγινε φανερό από τις φωτογραφίες που κυκλοφόρησαν αλλά ούτε και χρησιμοποίησε τις γυναίκες του ή τα παιδιά του ως ανθρώπινη ασπίδα, η εκτέλεσή του δε, φαίνεται πως έγινε μπροστά στην ανήλικη κόρη του που τραυματίστηκε ελαφρά κατά την επιδρομή ενώ μαζί του φαίνεται ότι σκοτώθηκε και ο γιος του Χάμζα. Από την άλλη συνεχώς δημιουργούνται ρήγματα στην ηρωική αφήγηση που υποτίθεται αποκατέστησε την δικαιοσύνη με ερωτήματα να ανακύπτουν για το αν είναι απαραίτητη η χρήση βασανιστηρίων, αν αυτή βοήθησε στην όποια έρευνα και αν αυτή δικαιολογείται από το αποτέλεσμα, που ήταν ο θάνατος του Μπιν Λάντεν όπως και  αν μπορεί κάποιος να μιλάει για «στοχευμένες και δικαιολογημένες εκτελέσεις» που όμως ουσιαστικά δίνουν το αντίθετο μήνυμα. Η δικαιοσύνη των «πολιτισμένων» του Δυτικού κόσμου δεν περιλαμβάνει δικαστήριο, δίνει το ελεύθερο να θανατώνεται ο εχθρός, μοιάζοντας ανατριχιαστικά με τις πρακτικές των Ταλιμπάν που υποτίθεται πως μέχρι τώρα καταδίκαζε. Στον εσωτερικό διάλογο της χώρας έχουν μπει ακόμα και ερωτήματα για την σκοπιμότητα της πανηγυρικής συγκέντρωσης στο Σημείο Μηδέν την μέρα που ανακοινώθηκε ο θάνατος του Μπιν Λάντεν. Κι ενώ ο Μπιν Λάντεν μοιάζει με φάντασμα που επιστρέφει προσπάθεια γίνεται να αναδειχθούν τα μελλοντικά τρομοκρατικά του σχέδια, ή ακόμα και να σπιλωθεί με υπόνοιες μέχρι και για εύρεση πορνογραφικού υλικού στα προσωπικά του αντικείμενα.

Αν όμως αυτή η ίδια η πρακτική της θανάτωσης, ταφής και μετά θάνατον παρουσίασης του Μπιν Λάντεν θέτει ηθικά και πολιτισμικά ερωτήματα στον δημόσιο διάλογο των ΗΠΑ, αυτό δεν μειώνει καθόλου την ταχύτητα των πολιτικών εξελίξεων που αυτή πυροδότησε. Σε πρώτο πλάνο αρχικά δοκιμάζονται οι σχέσεις των ΗΠΑ με το Πακιστάν. Η ιστορία θέλει τις ΗΠΑ να στηρίζουν οικονομικά το Πακιστάν με δισεκατομμύρια δολάρια ήδη από το τέλος του δευτέρου παγκοσμίου πολέμου, με την χρηματοδότηση να διακόπτεται για μικρά μόνο χρονικά διαστήματα όταν η πολιτική κατάσταση του κράτους δορυφόρου των ΗΠΑ στην περιοχή δεν ευνοούσε την μεγάλη δύναμη. Κι αν η χρηματοδότηση αυτή επισήμως είχε σταματήσει τη δεκαετία του 90, μετά την πτώση των δίδυμων πύργων και την κήρυξη του πολέμου ενάντια στην τρομοκρατία το Πακιστάν έγινε για άλλη μια φορά «σύμμαχος – κλειδί». Επί προεδρίας Μουσάραφ δισεκατομμύρια δόθηκαν από τις ΗΠΑ στη χώρα κυρίως σαν στρατιωτική βοήθεια, και ακόμα και με την αλλαγή προέδρου και μόνο το 2010, 4,7 δισεκατομμύρια δολάρια έχουν δοθεί. Ο κύριος ευεργετημένος είναι ο στρατός της χώρας, που φαίνεται ότι έχει επενδύσει τα χρήματα αυτά όχι ακριβώς σε στρατιωτικές, αλλά πάντως σε επιχειρήσεις. Η βοήθεια αυτή πως χρησιμοποιήθηκε και για το στήσιμο της μυστικής κρατικής υπηρεσίας του Πακιστάν I.S.I., η οποία είναι ένα μόνιμο αγκάθι στις σχέσεις του με τις ΗΠΑ . Μετά και την επιτυχημένη επιχείρηση των ειδικών δυνάμεων οι ΗΠΑ ουσιαστικά κατηγορούν την κυβέρνηση του Πακιστάν ότι οι μυστικές της υπηρεσίες γνώριζαν και υπέθαλπαν τον Μπιν Λάντεν για χρόνια. Ο πρωθυπουργός του Πακιστάν Γιουσούφ Ράτσα Γκιλάνι από τη μία δεσμεύτηκε να ερευνήσει την ολιγωρία των μυστικών υπηρεσιών, από την άλλη απάντησε άμεσα στις αιτιάσεις των ΗΠΑ που απέρριψε σαν ανοησίες. Το δεδομένο βέβαια παραμένει ότι εκατομμύρια δολάρια έχουν ξοδευτεί για να γίνει ουσιαστικά το Πακιστάν μια πυρηνική δύναμη με έναν στρατό κράτος εν κράτει και με πανίσχυρες μυστικές υπηρεσίες.

Βέβαια και για τον πρόεδρο Ομπάμα η επιτυχής επιχείρηση έρχεται σε καθοριστική συγκυρία. Τόσο η αλλαγή σκυτάλης στην ηγεσία της CIA σημειώνεται με μια επιτυχία για τις μυστικές υπηρεσίες της χώρας, ενώ παράλληλα και πολύ βολικά η εξολόθρευση του «απόλυτου κακού» γίνεται τη στιγμή που ο πρόεδρος  ανακοινώνει ότι θα είναι και πάλι υποψήφιος για την προεδρία και ξεκινά ουσιαστικά την προεκλογική εκστρατεία με την αναζήτηση χρηματοδότησης. Σε μια εποχή που η ίδια η οικονομία των ΗΠΑ δεν δείχνει ουσιαστική βελτίωση , ο πρόεδρος κάνει  εμφάνιση ήρωα, στρέφοντας τα φώτα πάνω σε μια επιτυχία. Το κόστος της συντήρησης ενός τέτοιου δικτύου μυστικών υπηρεσιών ή τέτοιων ποσών βοήθειας σε κράτη συμμάχους στο όνομα του πολέμου ενάντια στην τρομοκρατία θα κρυφτεί έτσι βολικά από τον δημόσιο διάλογο. Το πόσο όμως θα κρατήσουν τα επινίκια, ενώ η οικονομική ανάκαμψη δεν έρχεται, είναι ένα ανοιχτό ερώτημα προς τους εργαζόμενους της χώρας.

Το άρθρο δημοσιεύεται στο ΠΡΙΝ της Κυριακής, 15 Μαΐου 2011

Διαβάστε επίσης (δυστυχώς στα αγγλικά):

The Double Game : The unintended consequences of American funding in Pakistan , ο Lawrence Right καταγράφει στον New Yorker τις οικονομικές και άλλες σχέσεις ΗΠΑ και Πακιστάν, πάντα υπό το πρίσμα μιας υπερδύναμης.

Questions for a Post-Bin Laden America : Every evening’s news report reminds us that we know how to kill. But who’s going to remind us how to live? , ο R.J Eskow θέτει έξι ερωτήματα με αποδέκτη την κοινωνία των ΗΠΑ.

Robert Fisk: The al-Qa’ida leader knew he was a failure. Now US has turned him into martyr ,  η πάντα ενδιαφέρουσα ματιά του Robert Fisk στα γεγονότα.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: